Biblioteca de medicina tradiocional mexicana
BDMTM // FMIM // seri //   

Flora Flora Medicinal Indígena de México // seri

[ Información general ] [ Nombres en lengua indígena ] [ Nombres en español ] [ Nombres botánicos ]

[ Créditos ]  
 

FLORA MEDICINAL SERI DE SONORA

CONCA'AC QUIH ZIIX ICOIHIPE HEHE IYAAT OAANLOJ COI


Hehe cacoj, Higuerilla
./plantas/ricinuscommunisl.jpg

Hehe cacoj

Hant ihiiti caap hanol coipaatox tazo imac coih caah iti cmicösxaj. Istaalca coi taax cacol ihaa, hazoj canoj imistaj, xpanams yail coil haxcoaaxajo ihmaa, haxptimatazo inail itaacl coom. Hihaapl toiintita maax xiica haxcotocnalca iis coi an ac an oo moxaalca. Iiscoi taax ziix c'haax quiih ihmaa, Hacöt com ihiin xah, hantcaiitic xah, haho quiteel tintica moos iti moocöp.

Hant quih iti yaac coom. Socaaix xah, Haxöl ihom, Hahöj itcooj hant hipiix moos iti moocöp.

Ziix ocoihiipi quih coi haa ac. Quililit ijiizi quih cosahcoix taax istaalca coi ah isxaap ac iti impaaquim hanso tcoo maax cmaahpatjc istj coi, cmaax moos naatectim quih iti impaah.

Ziix quih iti cötpaacta coi caá mooquepe ac.

Ziix quih inqueepe isooj quiij iti cahca xah. Xiica quistox quih paac haquix tooms ilitcoj imajcoztax zaah quih iti tihtoj iixl cah cotahatxo maa taax oaah ihaa. Hizaax moos ocospaacta taax haama hataap cossatax aha ha, yaquee coi moos halx mizaaj tmaa ticpan maax hizaax ocompaacta.

Higuerilla

Es una rama que mide cerca de metro y medio de altura. Las hojas son muy grandes, parecen estrellas, son de color verde subido, son lisas. Cuando se va el frío da unos racimos de bolitas, adentro está la semilla. Las semillas son muy aceitosa. Crece cerca de las casas, en la arena, en la orilla del camino.

Localización geográfica regional. Punta Chueca, Desemboque, Kino.

Uso medicinal. Para curar el dolor de cabeza, se ponen las hojas extendidas en la cabeza y se cubre bien con un trapo.

Causas y síntomas de la enfermedad. Hay gente que le duele la cabeza porque camina mucho en el sol y no come a tiempo, también porque le va a pegar gripa o está enferma del oído (V. dolor de oído).